صائن الدين على بن تركه

132

چهارده رساله فارسى ( فارسى )

رمضان و تحج البيت ان استطعت اليه سبيلا . قال صدقت فعجبنا له يسأله و يصدقه . ترجمهء ظاهر آن است كه مرد بعد از آنكه نشست ، گفت : اى محمد مرا خبر كن از اسلام كه آن چيست ؟ گفت : اسلام آن است كه گواهى دهى كه هيچ سزاوار پرستيدنى نيست جز خداى سزاى پرستش كه نام بزرگش اللّه است و گواهى دهى كه محمد ، فرستادهء خداى سزاى پرستش است . و گواهى عبارت از آن است كه چيزى در دل كسى و اندرون او ، يقين باشد ، به زبان آن را بگويد ، كه هرچه يقين نباشد كسى را گواهى بدان نتواند داد . پس هركس كه يقين به يگانگى خداى داشته و آنكه محمد فرستادهء او است و آن را به زبان بگويد يك ركن بزرگ از اركان اسلام را ادا كرده باشد . و ركن دوم آن است كه نماز را به‌پاى دارند و در قرآن مجيد چنين فرموده است : « إِذا قُمْتُمْ إِلَى الصَّلاةِ فَاغْسِلُوا وُجُوهَكُمْ » الى آخر الآية . يعنى چون از براى نماز برخيزيد و توجه شما به سوى نماز باشد اولا طهارت كنيد ، هرآينه واجب نمود بيان شرائط و اركان طهارت كردن تا معنى به‌پاى داشتن نماز بيان توان كرد . شستشوئى كن و آنگاه به مسجد فرماى * تا نگردد ز تو اين خانهء پاك آلوده ببايد دانست كه طهارت را اقسام است و هريك را شرائط و اركان جدا ، پس واجب نمود از براى هريك بسطى نمودن و بيان كردن تا دانستن آن مبتدى را آسان باشد و ليكن مقدمه‌اى اينجا در كار است كه بيان كرده شود : ببايد دانست كه اركان اسلام پنج واقع شده و حكمت در اين عدد معين آن است كه پيشتر معلوم شده است كه اسلام طرف ظاهر عبادت است كه به منزلهء بدن جسمانى مىشود شخص عبادت را . و پوشيده نيست كه هر بدنى جسمانى كه در خارج موجود است او را پنج ركن ضرورت است كه باشد چهار اركان عنصرى و پنجم مزاج و اين چهار ظاهراند و آن يكى مخفى ، ازاين‌رو اركان اسلام